Islands / Eilanden

On our last trip into the Akolet language group we were exposed to a lot of island culture.
Tijdens onze reis naar de Akolet taalgroep mochten wij veel eilanden cultuur meemaken.

Firewood, cut and brought from the mainland. / Brandhout gekapt en van het vasteland gebracht.
Life on the islands is so much different than in the bush and that influences not only practical life but also they way the islands people look at life.
Het leven op de eilanden is zo verschillend van het leven in de jungle en dat heeft een effect, niet alleen op het dagelijk bestaan, maar ook op hoe de mensen tegen het leven aankijken.
The ocean is as their mother, providing them with recourses like food as well as a means to travel to other places.
De zee is voor hen als een moeder die hen voorziet van hun dagelijkse levens- behoeften en een manier van transport.

The wind is utilized. / Gebruik maken van de wind.

Together with some of our PNG co-workers from other language groups, we were able to visit a young church in this language group.
Samen met een paar Papua medewerkers uit andere taalgroepen, konden wij een jonge gemeente bezoeken in deze taalgroep.

Their meetings in a different form than what we are used to. / Het formaat van een samenkomst vergelijkt niet echt met wat wij gewend zijn.

Bible teaching by the light of your mobile phone... / Bijbel onderwijs geven met gebruik van het lampje in je mobiele telefoon...

Some advise and help goes a long way for a school teachers. / Wat hulp en advies voor de onderwijzers.
.
Life is a little more comfortable with a school and hospital close by. There are also trade stores where you usually can get things like rise, fish, biscuit, soap, salt, but also things like a bush knife and a cooking pot.
Het leven is wat gemakkelijker met schooltje en ziekenhuisje in de buurt. En er zijn daar ook winketjes waar je al gauw wat rijst, vis, kaak, zeep, zout, maar ook een kapmes of kookpot kan kopen.

We are looking back on a profitable visit. / Naar ons inzien was het een waardevolle reis.
-0-0-0-0-0-0-0-0-0-0-0-0-0-0-0-0-0-
INLAND OF EAST NEW BRITAIN / BINNENLAND VAN OOST NIEUW BRITAIN

Deep inland, very isolated from the outside world, live a group Kol people. It takes them a 3 days hike to get to any major town or port.
Diep in het binnenland woont een groep Kol mensen, zo ver afgelegen dat het voor hen wel 3 dagen lopen is om bij een grote plaats of haven te komen.

Ready to travel to this very remote place / Klaar om naar deze afgelegen plek te reizen
Thanks to the hard work of the missionary team there, they recently heard the Good News in their own language, and many find it to be good for them and their families.
Dankzij het werk van het zendingsteam daar, hoorden zij pas het Goede Nieuws duidelijk in hun eigen taal. Velen vonden het inderdaad goed voor zichzelf en hun gezinnen.

Christmas Celebration meeting in Kol / Kerstviering in Kol

Chrismas Dinner from a banana leaf / Kerstmaaltijd uit een bananenblad
Even though they have not had many opportunities for schooling and development before, their first literacy teachers are now teaching a class by themselves.
Ondanks de afwezigheid van schooling en ontwikkeling in het verleden, zijn de eerste onderwijzers nu zelfstandig lees- en schrijfles aan het geven.

Many adults learn to read their own language / Veel volwassenen leren lezen in hun eigen taal

Evaluating the program and enouraging the Literacy teachers / Evaluatie van het programma en aanmoediging van de onderwijzers
Their first Village Aid workers have been trained also and are looking after a few common but basic medical needs there are in this area. Malaria, pneumonia, wounds and ulcers .
Ook zijn hun eerste Dorps-Hulpwerkers al opgeleid en zorgen nu voor hun meest voorkomende ziekten zoals malaria, longontsteking, wonden en zweren.

Bad living conditions and much sickness / Slechte leefomstandigheden en veel ziekte

The inside of their small houses / Binnen in hun kleine hutten
The meetings, at this time, are visited well by most people from the community. It is good to see the people want to learn and consider what is shared with them. Now they are literate, it will help them in their evaluation of what they hear.
Samenkomsten worden goed bezocht bij de meeste mensen uit de omgeving. Het is goed dat zij willen leren en overwegen wat er onderwezen wordt. Het helpt hen in hun evaluatie nu zij zelf kunnen lezen.


Annette and Annette, just 50 years in between
Annette met Annette, net 50 jaar verschil
-0-0-0-0-0-0-0-0-0-0-0-0-0-0-
LUSI TRIP / LUSI REIS

The trips we make, like this one to the Lusi Language group are important in the over all Church Development process. Yet we ourselves are just one little link in the whole to see our goals reached.
Reizen zoals deze, naar de Lusi taakgroep, zijn belangrijk in het Gemeente Bouw proces. Zelf zijn wij maar een klein schakeltje in dat hele werk.


Because it is important, we take the hardships of making a trip. Traveling here means prepare to avoid, but still having a chance to run into boat engine problems at open sea, running into rascals or even pirates, running into bad weather at sea, higher chance of getting sick, etc.
Omdat het belangrijk is, nemen wij het risiko en bereiden wij ons er op voor, om motorpech op open zee te voorkomen; Berovingen en piraterij zijn ook niet onbekend, De kans op slecht weer op zee en de verhoogde kans om ziek te worden tijdens het reizen behoren tot de risiko’s.


All the trouble of the trip is always worth it when you arrive and see all the hard work the Church Development and Translation team is going through.
De moeite van de reis is gauw vergeten wanneer je bij aankomst all de inspanningen van het Gemeente Bouw- en Vertaal team ziet.


The Church Development and Translation Team in Lusi consist of 3 Mouk and 1 USA families.
Het Gemeente Bouw- en Vertaalteam in Lusi bestaat uit 3 Mouk gezinnen en 1 gezin uit de USA.


Our goal was; to serve them, as they serve in the Lusi language group.
Ons doel: hen van dienst te zijn, zodat zijn daar in de Lusi taalgroep kunnen blijven dienen.
-0-0-0-0-0-0-0-0-0-0-0-0-0-0-0-0-
Literacy Program / Alfabetiseringsprogramma

Rosa and Annette
25 years ago the Lamogai Literacy Program has been put together to teach the people to read and write their own language.
25 jaar geleden is het Lamogai Alfabetiseringsprogramma samengesteld om de mensen te leren lezen en schrijven in hun eigen taal.

Plywood boxes for the flash carts / Triplex doosjes voor de lees-oefen-kaarten
The overhaul and reprint of the lesson- and reading books has started.
De les- en leesboekjes worden gecorrigeerd en klaargemaakt voor de herdruk.

Hannah at the Printshop
Storage containers and school supplies could be purchased and blackboards are being made in the workshop.
Ook konden er kisten en schoolmaterialen gekocht worden. In de werkplaats worden de schoolborden gemaakt.

To see more pictures, click here.
Wil je meer foto’s zien, klik dan hier.
-0-0-0-0-0-0-0-0-0-0-0-0-0-0-0-0-0-0-0-0-0-0-
MAMUSI DISASTER RELIEF / MAMUSI RAMPEN HULP

On the way we saw one of the many landslides / Onderweg zagen wij een van de vele aardverschuivingen
Mamusi church leaders had sent word that 2 of their villages had been hit hard by rain and landslides. As through a miracle no lives were lost in the mud slides.
Leiders van de Mamusi gemeenten stuurden ons het bericht dat twee van hun dorpen zwaar waren getroffen door regen en aardverschuivingen. Het is een wonder dat niemand is omgekomen in de modder lawines.

Talking over the plans with the church leaders / Overleg met de gemeenteleiders
In response to the news, churches from 5 different language groups, missionaries and some people from over the world gave money to buy canvas tarps and food.
Het nieuws motiveerdde gemeenten van 5 verschillende taalgebieden, zendelingen en mensen uit verschillende landen in de wereld om geld te geven om dekzeilen en eten te kopen.

Explaining the plan of action to the cariers / Aktieplan uitleggen aan de dragers
Ata and Mamusi church leaders took it on them to organize a carrying party to take the supplies, a 2 days hike deep in the Mamusi mountains, to help their brothers and sisters.
Gemeenteleiders van Ata en Mamusi namen de leiding om dragers te organiseren die de hulpgoederen bij hun broeders en zusters konden brengen. De betreffende dorpen liggen diep in het gebergte, wel twee dagen lopen.
Missionaries bought and packed 63 boxes of 15 kg each with goods that would help the people survive the loss of a good part of their gardens and houses.

Packing the last things before the trip / De laatste dingen inpakken voor vertrek
Zendelingen kochten en verpakten de materialen in 63 dozen van 15 kg zodat de mensen daar een kans zouden krijgen om het verlies van een deel van hun tuinen en huizen te overleven.
Some wrote letters to encourage them and at the village where we stayed overnight we were able to meet with members and leaders to study Gods Word.
Wij mochten een paar brieven overhandigen die ter bemoediging aan hen waren geschreven. In het dorp waar wij bleven overnachten mochten wij samen met gemeente leden en leiders het Woord bestuderen.

Arrival in the village where we stayed overnight / Aankomst in het dorp waar wij zouden overnachten
We wanted to help the carriers, the host villagers and the receivers of the goods, to understand Gods love shown by caring for one another. We taught the church leaders how to aid people who are hit by disaster, sickness and death.
Ons doel was om de dragers, het gast-dorp en hen die de goederen in ontvangst namen, inzicht te geven in de liefde van God, die zichtbaar wordt in de zorg voor elkaar. De gemeenteleiders mochten wij de leren om hulp te geven aan mensen die getroffen worden door rampen, ziektes of overlijden.

Our praise goes out to our God and Father of our Lord Jesus Christ, who brought us all together to help those 2 villages in this time of need.
Onze dank is aan God, de Vader van onze Heer, Jezus Christus. Hij bracht ons samen om deze 2 dorpen te helpen in hun nood.

A village on a mountain ridge like many in the area / een dorp op een bergrug, zoals men dat hier ziet
-0-0-0-0-0-0-0-0-0-0-0-
IVANGA TRIP / IVANGA REIS

On our trip into the Ivanga tribe we traveled, by 16 footer, up to where the river got too shallow. Vanuit Aria reisde wij naar Ivanga in een 5 meter lange boot, totdat de rivier te ondiep werd om verder te varen.


drinking water from a leaf / water drinken uit een blad
.
.
.
.
.
.
.
Some of the Aria people came along and helped me carry the materials for the work in Ivanga.
Daarvandaan gingen wij te voet verder. Aria mensen hielpen met het dragen van de materialen voor het werk in Ivanga.
.
.
.
Church and village leaders came together for 3 day to follow the teaching on the identity of the church and its practical outworking in the community. 3 dagen duurden de studies over the identiteit van de kerk en de practische uitwerking daarvan in de gehele gemeenschap. Gemeente- en dorpsleiders deden aan de studies mee.

.

Sitting on rough boards / op de harde planken
.
.
.
.
.
.
.
The people killed pigs, to be able to feed the visitors who came out for the occasion as well as to mark the event as a special time. Varkens werden geslacht om de bezoekers eten te kunnen geven en als een speciale bijdrage aan deze bijzondere gelegenheid.
.

Pork is their specialty / Varkensvlees vinden ze heerlijk
.
.
.
.
.
.
.
The hike back was about 10 hours, through rivers and over mountains, to the nearest airstrip, to be able to fly home again. De reis terug was 10 uur lopen, door rivieren en over bergen, naar de dichtsbijzijnste landingsbaan waarvandaan wij weer naar huis konden vliegen.

-0-0-0-0-0-0-0-0-0-0-0-0-0-0-0-0-
PNG INDEPENDENCE / PNG ONAFHANKELIJKHEID
On Sept 16th Papua New Guinea celebrates its 36th year of Independence. Congratulations PNG! / Op 16 sept. viert Papoea Nieuw Guinea haar 36ste jaar van onafhankelijkheid. Gefeliciteerd PNG!

Annette captured with PNG man / Annette gevangen met PNG man
As we did our shopping we found a lot of decorations all through town, like flags, flowers and banners. There also were again the traditional dressed people and Annette wanted to be captured together with one by camera. Tijdens de boodschappen in de stad was alles weer versiert met veel vlaggen, bloemen en slingers. Ook waren de traditioneel geklede mensen weer te zien en Annette wilde dat natuurlijk vast leggen met de camera.
-0-0-0-0-0-0-0-0-0-0-0-0-0-0-0-
Kulau / Koelau
This time we want to remember Kulau, one of our most faithful believers, neighbor, village father and friend, who went to be with the Lord last month.
Koelau heeft ons verlaten en is naar de Heer gegaan. Hij was één van de meest getrouwe gelovigen, onze buurman, dorps vader en vriend.
When he heard the Good News of our Lord, Jesus Christ and believed, he wanted to be part of the practical life of Christ. He was the first man we trained to look after the people of his village with band-aids and topical medicine. He did that work for the rest of his life.
Nadat hij het Goede Nieuws van onze Heer, Jezus Christus had gehoord en geloofde, wilde hij praktisch deelgenoot zijn van het Leven van Christus. Hij was de eerste die wij opleiden om zijn mensen te helpen met verbandmiddelen en zalfjes. Hij deed dat werk voor de rest van zijn leven.
Kulau also desired to learn to read and write, even though it took him 3 classes before he was able too.

Kulau working in the aidpost / Koelau aan het werk in de AHBO post

Practising writing skills / Oefenen met schrijven
Koelau wilde ook graag leren lezen en schrijven. Hij moest de klas 2 keer overdoen maar hij leerde het wel.
After that you could see him sit around and read the Scriptures. But he also wanted to help his grandchildren to learn to read and write. So he took the training and became a teacher.
.
.
Toen hij het eenmaal onder de knie had, kon je hem vaak aantreffen met een Bijbel op zijn schoot. Hij wilde ook dat zijn kleinkinderen leerden lezen en schrijven, dus volgde hij de onderwijzers training.

Kulau battled with many sicknesses, including TB en Malaria. A few years before him his wife passed on, to be with the Lord, also suffering from TB.
Tijdens zijn leven heeft Koelau vaak geworsteld met ziekte, inclusief TBC en Malaria. Een paar jaar geleden overleed zijn vrouw al aan de TBC.

Children learning to read / kinderen leren lezen
Still he reached, for Lamogai standards, the old age of around 65 years, having seen his grand- and great grand children. Now Kulau is able to rest with the Lord until the trumpet sounds and we all gather before Him, his and our Savior!
Hij is toch nog, ongeveer 65 jaar geworden en heeft zijn achterkleinkinderen nog gezien. Dat is voor Lamogai maatstaven een hoge leeftijd. Nu mag Koelau rusten bij de Heer in afwachting van de bazuin; wanneer wij allen verzameld zullen worden en met onze Heer en Redder mogen zijn.
Kulau told his children to bury him the same day he would died. No meal, no shell money or any other cultural things. He wished that all attention should go to his Redeemer.
Koelau wenste in stilte, op de zelfde dag van zijn dood, begraven te worden. Geen maaltijd, geen schelpengeld of andere kulturele poespas. Zijn wens was dat alle aandacht voor zijn Verlosser zou zijn.

Study Bibles / Studie Bijbels
Christ’s people in N. Ireland have given and send English Bibles to Papua New Guinea to be given to any of our brothers and sisters who use English as a second or third language.
Mensen die aan Christus toebehoren, hebben Engelse Bijbels gegeven en verstuurd naar Papoea Nieuw Guinea om te geven aan onze broeders en zusters die Engels als tweede of derde taal gebruiken.

Boskou, Bible teacher in the Nakanai language group is glad with his study Bible. / Boskou is Bijbel onderwijzer in de Nakanai taalgroep. Hij is blij met zijn Studiebijbel.
They can use the Bibles in their study of Gods Words, for themselves or as they prepare for ministry.
Zij kunnen de Bijbels gebruiken in hun studie van Gods Woorden, voor hun persoonlijke opbouw of in dienst van de Heer.
There is not much study material available in the language of most peoples. So it is good to have an English Bible translation available for those who can read English.
Er is weinig studiemateriaal beschikbaar in de taal van de meeste stammen. Het is dus goed om een Engelse Bijbelvertaling beschikbaar te hebben voor Bijbel onderwijzers die Engels als tweede of derde taal kunnen lezen.


It is through the study of the Bible that we get to know our Creator and Savior better.
Door Bijbelstudie kunnen wij onze Schepper en Verlosser beter leren kennen.
WE ARE SAFE / WIJ ZIJN VEILIG
Our coworkers Mike and Beth watching the horizon at the north coast of New Britain Island / Onze collega's Mike en Beth kijken naar de horizon, ten noorden van ons eiland, New Britain
Triggered by the 8.9 earthquake in Japan, waves started traveling down the Pacific ocean, toward the north coast of our island.
Opgezweept door de 8.9 aardbeving in Japan, begonnen de golven aan hun lange reis door de Stille Oceaan, naar de noordkust van ons eiland.
As we monitored the situation to see how we were to respond, we were viewing the logs coming in from the Tsunami Warning Center. We could see how the waves traveling the ocean toward us and hitting the shores at distant locations were getting lower and lower.
In onze evaluatie, om te zien of evacuatie nodig zou zijn, gebruikte wij de informatie van de Tsunami Warning Center, waarop wij konden zien hoe de golven, die onze richting uit kwamen en in verre oorden de kust bereikten. Hoe verder, hoe lager de golven werden.

But still, in a few locations the waves hit as high as 2 meter. The local approach to land makes a big difference in how high the wave will get up. With the reports we were able to settle and decide not to evacuate our center, as we are here 800 meters land inwards and elevated around 5 meters. But what would a 2 meter wave do with some of the villages and our missionaries right at the beach?
Maar in de informatie zagen wij ook dat de golven hier en daar tot 2 meter hoog aan land kwamen. Voor ons 800 meter landinwaarts en 5 meter hoog was er dus geen reden voor evacuatie. Maar wat zou er gebeuren met de dorpjes en onze zendelingen die direct aan de kust wonen?
Via HF radio and Mobile Phone we kept contact with our co-workers in the costal regions. We informed them on the progress of the waves and reviewed safty measures.
Met zend radio en mobiele telefoon onderhielden wij contact met onze collega’s aan de kust. Wij hielden hen op de hoogte van de te verwachte golven en stelden veiligheidsmaatregelen voor.

Now we are looking at the after match:
the short night sleep, informing our people at home that we are safe and de evaluation on how things went.
Nu ronden wij deze bladzijde van ons avontuur af:
Wij kampen met een slaap tekort, vanwege de korte nacht; Wij informeren onze familie en vrienden dat alles goed met ons is; en wij zullen ons nood actieplan moeten evalueren.
Our praise is going to the Lord who gives us jet another day to serve Him.
As His Mighty Hand reached out in mercy towards our islands we were at peace, glad to be at His mercy and not at the mercy of a human gang or an angry mob.
Onze dank is aan onze Heer, die ons weer en nieuwe dag geeft om Hem te dienen.
Wij konden rusten in het feit dat wij overgeleverd waren aan Zijn genade, en niet aan de genade van een vijandig leger of een groep bandieten.
Jan & Annette Wols Lamogai / Papua New Guinea